Anne adayları için bebeğin ilk hareketleri müthiş heyecan vericidir. Önce küçük baloncuklar gibi daha sonra dalgalanma, toplanma şeklinde hissedilir. Son aylarda ise varlığını küçük tekmeleriyle hatırlatır. Bu hareketler; annenin bebeğin sağlığına ve gelişimine dair sevindirici sinyallerdir. Bu sinyallerin zamanı ve şeklini Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanı Esra Aksoy Jovvıck'tan öğrendik.
"Sanki içimde bir şey fokurduyor", "Küçük bir kelebek gibi pır pır ediyor", "Sanki karnımda küçük bir baloncuk var, dolaşıyor"...
İlk hareketlerin annelerce dile getirilişi genelde bu cümlelerle anlatılır. Anne adayı ilk bebeğine hamile ise; bebeğin ilk hareketlerini, 18 ile 24.
haftaları arasında hisseder. Anne adayı için bu çok heyecan verici bir deneyimdir. Hareketler önceleri baloncuklar, kelebeğin kanat çırpması ya da karnın içinde gaz dolaşması şeklinde hissedilir. Tecrübeli anneler ise hem ne hissettiklerini bildikleri için hem de ilk hamileliğe göre rahim daha az gergin olduğu için biraz daha erken, genelde 16. haftadan sonra hissetmeye başlarlar. Ama hamileliğin daha ileri haftalarında bu hareketlerinin karakteri de değişmeye başlar. Bebek daha aktif ve belirgin hareketler yapmaya başlar ve bazen bu hareketler annenin canını bile yakar. Son haftalara doğru ise bebeğin hareket edeceği alan azaldığından hareketler daha kunt, vurup-çekme şeklindedir.
Telaşlanmayın!
Genel olarak, dört ayı geçmesine rağmen bebek hareketlerini hissedemeyen anne adayı telaşlanır. Oysa hareketlerin hissedilmesinde farklı etkenler söz konusudur; annenin ağırlığı, bebeğin ve plasentanın pozisyonu önemlidir. Hamileliklerinin aynı haftalarında olmalarına rağmen bir anne adayının bu hareketleri hissedebilmesine rağmen diğerinde henüz bir kıpırdanma olmaması bu farklılıklardan kaynaklanır.
Özellikle hamileliğin 28. haftasından sonra bebek hareketlerinin sayısı bebeğin iyilik hali hakkında bilgi vermesi açısından önem taşımaya başlar. Hareketlerin azalması bebeğin sıkıntıda olduğunu düşündürür ve ileri tetkik gerektiren bir durum olabilir.
Bebek hareketlerinin sayılması basit, ücretsiz ve herkesin yapabilir olması nedeniyle bebeğin izlenmesinde yaygın kullanılan bir yoldur. Hareketleri saymaya başlamak için bebeğin en aktif olduğu zamanı seçmelisiniz. Kaydetmeye başlarken hareketi ve saatini yazın. Her harekette kağıda bir işaret koyun. 10 harekete ulaştığınızda saati yeniden not edin. Bu testi her gün hemen hemen aynı saatlerde yapın. Normalde bebeğinizin 4 saatte en az 10 kez hareket etmesi gerekir. Eğer bu sayı 10'dan az ise doktorunuzu arayın. Bu sırada bebeğin her hareketinin anne adayı tarafından hissedilemeyeceğini bebeklerin hareketlerinin annenin yemesi, aktivitesi ve uyku-uyanıklık hallerinden etkilenmekte olduğunu unutmayın. Ancak toplumuzda yaygın ve yanlış bir kanı var; anne karnında çok hareketli olan bebeğin ileride hiperak-tif olacağının göstergesi sayılır. Ya da hareketli bebeklerin erkek, daha az hareketlilerin ise kız olacağı düşünülür. Bu iki kanının da bilimsel bir değeri yoktur.
Haftalara göre bebek hareketleri
Bebeğinizin hareketleriyle hamilelik haftanızın yakın ilgisi vardır. İşte haftalara göre bebeğinizin hareketleri...
7. hafta
Kollar ve bacaklar gelişir ancak el ve ayaklar daha gelişmemiştir.
8. hafta
Omuz, ön kol kalça ve dizler gelişmeye başlar, kollar ve bacaklar oluşur. Omurga tamemen gelişmiştir. Ultrasonongrafi ile bakıldığında bebek hafif kol bacak ve gövde hareketleri yapar ancak anne bunları hissedemez.
12. hafta
Bebek kol ve bacakları ile gerilme ve kasılma hareketleri yapar.
16. hafta
Bebek çok hızlı gelişmektedir. Kol ve bacaklar tamamıyla oluşmuştur ve bütün eklemler hareket edebilmektedir. Bebeğiniz sizin sesinizi duyabilir.
20. hafta
Amniyon sıvısı bu dönemde bebeğin dönmesine, kol ve bacakları ile egzersiz yapabilmesine izin verecek kadar fazladır. Bebek parmağını emmeye başlar. Bebek bu dönemde oldukça güçlü kaslara sahip olduğundan bazen sizin uyumanıza izin vermeyecek düzeyde hareketler yapabilir.
24. hafta
5-6. aylarda annesinin sesini tanımaya başlar, anne sesini yabancılardan ayırt eder ve anne sesi ile sakinleşir. Sevdiği müzik parçasını duyduğunda hareketlerinde artış saptayabilirsiniz. Kapı sesi veya araba kornası gibi seslerde ana rahmindeki bebeklerde irkilme olur. Anne karnındaki bebeğin gülümsemesi ve bazı davranış şekilleri 4 boyutlu ultrasonografi gibi modern görüntüleme âletleri sayesinde daha iyi anlaşılmaktadır.Bebek parmağını emer. Sizinde hissedeceğiniz hıçkırık nöbetlerine tutulabilir. Artık uyuduğu ve uyanık olduğu vakitleri saptayabilirsiniz.
28. hafta
Bu ayda gözler açılıp kapanmaya başlar. Güçlü kasları olan bebeğinizin tekme ve yumruklarını oldukça yoğun hissedersiniz.
32. hafta
Bebek bu ayda doğum için uygun pozisyonunu almaşa başlar. Hareketleri oldukça aktiftir. Rahim içi bebek için daraldığı için bu hareketler bazen çok da iyi hissedilmeyebilir.
36-40 hafta
Bebek artık iyice büyüyüp rahim içini iyice doldurmuştur, hareket edebileceği alan çok daralmıştır. Hareketlerin sayısı azalmamakla birlikte karakteri değişmiş ve daha küçük ve yavaş olmaya başlamıştır. Gebeliğin sonlarına doğru bebeğin "tekmelemesi" rahimde gerginliğe neden olarak annede ağrı ve acı yaratabilir. Bebeğin tırnakları uzadığı için anne karnında kendi cildinde çiziklere neden olabilir.
Bebek hareketlerini daha kolay hissetmek için ipuçları
. Yatağa sol-yan vaziyette uzanın ve rahatlayın
. Şekerli bir şeyler için
. Yüzükoyun yatın
. Bebek 28 haftadan büyükse sırt üstü yatın
. Karnınıza walkman dayayın ve müzik çalın, işe yarayacaktır.
. Bebeğinizle konuşun ve karnınızı okşayarak onu uyandırmaya çalışın
Anne Bebek Dergisi
